Εκ μέρους της συντακτικής ομάδας: Η δεξαμενή σκέψης "Κύπρος Ενιαία Λεύτερη Σοσιαλιστική" αναδημοσιεύει σήμερα ένα ενδιαφέρον άρθρο του Γιάννου Χαραλαμπίδη με τίτλο "Ομοσπονδία ίσον διχοτόμηση". Το δημοσιεύουμε σαν τροφή για σκέψεις και προβληματισμό.
Σήμερα εορτάζεται η επέτειος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Και το Κυπριακό ζει υπό την σκιάν της οικονομικής κρίσης. Και αυτό είναι λογικό. Ταυτοχρόνως, όμως, είναι επικίνδυνο. Διότι επιτρέπει στα πονηρά παρασκήνια της μυστικής διπλωματίας να απεργάζονται λύσεις στη βάση του σχεδίου Ανάν. Τόσο ο Ντάουνερ όσο και οι μάγειροι τού παρασκηνίου, που κινούν τα νήματα των συνομιλιών, είναι αμετανόητοι ανανικοί. Και έχουν δίκιο υπό την εξής έννοια: Η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία είναι κομμένη και ραμμένη στη βάση του σχεδίου Ανάν. Και αντίστροφα.
Αληθές είναι και κάτι άλλο εξίσου σημαντικό: Ομοσπονδία στην Κύπρο δεν μπορεί να είναι άλλη από τη διζωνική. Διότι οποιαδήποτε άλλη ομοσπονδία, επί τη βάση, όπως λέγεται, πλήρους σεβασμού των δημοκρατικών αρχών και αξιών του ΟΗΕ και της Ε.Ε, μεταξύ των οποίων και η αρχή ένας άνθρωπος μία ψήφος, οδηγεί στη δημιουργία δύο ελληνικών συνιστώντων κρατιδίων. Διότι, η πλειοψηφία των νόμιμων κατοίκων της Κύπρου και στον βορρά και στον νότο είναι Ελληνοκύπριοι. Θα ήταν, λοιπόν, ανόητοι οι Τούρκοι εάν αποδέχονταν μια τέτοια λύση. Δηλαδή, την αποδοχή μιας καλής ομοσπονδίας με δύο ελληνοκυπριακά συνιστώντα κρατίδια.
Οι αναφορές περί καλής ομοσπονδίας χωρίς ζώνες συνιστούν απλώς εύηχα συνθήματα. Το πρόβλημα της διχοτόμησης στην Κύπρο είναι η ομοσπονδιακή δομή, η οποία, λόγω της δικοινοτικότητας, οδηγεί και στη διζωνικότητα. Διαφορετικά, πώς μπορούν να είναι κατοχυρωμένοι οι Τουρκοκύπριοι και οι έποικοι στον βορρά;
Πώς αλλιώς θα μπορούσε η Τουρκία να νομιμοποιήσει τα διχοτομικά τετελεσμένα που δημιούργησε με την εισβολή του 1974, επί τη βάσει σχεδιασμών που χρονολογούνται από το 1956; Η ομοσπονδία στην Κύπρο δεν έχει νόημα για την τουρκική πλευρά εάν δεν έχει διζωνικό χαρακτήρα. Και αν γίνει αποδεκτή από την ελληνοκυπριακή, σημαίνει διχοτόμηση και διάλυση.
Η ρεαλιστική προσέγγιση και λύση στηρίζεται εκ της φύσεώς της σε στρατηγικές που λαμβάνουν υπόψη εθνικά συμφέροντα, ισοζύγια δυνάμεων και πραγματικότητες. Αλλά και κάτι άλλο: Η λύση στο Κυπριακό δεν μπορεί να είναι χειρότερη από την υφιστάμενη διχοτόμηση. Και η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία είναι από τις χειρότερες μορφές διχοτόμησης.
Εφόσον, λοιπόν, η Κυπριακή Δημοκρατία αποτελεί τη μέγιστη πραγματικότητα, θα πρέπει να διαφυλαχτεί ως κόρη οφθαλμού και ως εκ τούτου η υιοθέτηση μιας ομοσπονδίας στο πλαίσιο ενός υποτιθέμενου συμβιβασμού την καταργεί. Τη διαλύει. Τη διαγράφει από τον διεθνή χάρτη. Και στη θέση της θα εγκαθιδρύσει από τη μια το ψευδοκράτος ως νόμιμο συνιστών κρατίδιο και από την άλλη την Κυπριακή Δημοκρατία υποβαθμισμένη στις ελεύθερες σήμερα περιοχές, υπό τη μορφή του ελληνοκυπριακού constituent state.
Η λύση του Κυπριακού μπορεί να εξευρεθεί στο πλαίσιο του ενιαίου κράτους της Κυπριακής Δημοκρατίας, επί τη βάσει ζωνών που δεν θα έχουν εξουσίες κρατών και κρατιδίων αλλά τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς και στη βάση των οποίων θα υπάρχει πλήρης σεβασμός των αρχών και των αξιών της ΕΕ. Χωρίς αποκλίσεις που θα οδηγούν στη διχοτόμηση. Και επί τούτου υπάρχει φόρμουλα και στρατηγική: Ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ από τη μια και της Τουρκίας στην ΕΕ από την άλλη. Για να προκύψει παιχνίδι win - win situation και όχι zero sum game.
Και η μεθοδολογία θα πρέπει να είναι bottom up και όχι top dawn, που σημαίνει ότι η βάση των συνομιλιών δεν θα ξεκινά από τον ακρωτηριασμό των δημοκρατικών αρχών και αξιών για να χωρέσουν σε μια ομοσπονδία, αλλά επί των αρχών και αξιών της ΕΕ για να βελτιωθεί συνταγματικά στο σύνολό της η ενιαία Κυπριακή Δημοκρατία. Και όχι να διαλυθεί στο πυρ το εξώτερον!
(Ο Γιάννος χαραλαμπίδης είναι Δρ. Διεθνών Σχέσεων. Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα "Σημερινή" την 1η Οκτωβρίου 2012)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου